[{"data":1,"prerenderedAt":8},["ShallowReactive",2],{"page-chu-tay-tang\u002F":3},{"slug":4,"title":5,"bodyHtml":6,"excerpt":7},"chu-tay-tang","Chữ Tây Tạng","\u003Cp>\u003Cb>1. KHÁI QUÁT CHỮ VIẾT TÂY TẠNG\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Chữ Tây Tạng được khởi xướng bởi vua\u003Cstrong> Songtsen Gampo\u003C\u002Fstrong> (\u003Cem>Khí Tông Lộng Tán hay Tùng Tán Cán Bố, 617-699\u003C\u002Fem>). Xuất phát từ việc ông lấy hai công chúa là tín đồ Phật giáo, hai người này được cho là hiện thân của Tara Xanh và Tara Trắng, và họ đã mang lại sự ảnh hưởng lớn đến quá trình phát triển Phật giáo tại đây. Songtsen Gampo nhận thức rằng cần phải có hệ thống chữ viết để xiển dương đạo Phật tại Tây Tạng. Vì lý do này, vào năm 632 ông đã cử tể tướng \u003Cstrong>Thonmi Sambhota\u003C\u002Fstrong> (\u003Cem>Đoan Mỹ Tam Bồ Đề\u003C\u002Fem>) cùng các môn sinh đến \u003Cstrong>Kashmir\u003C\u002Fstrong> (thuộc Tây Bắc Ấn Độ thời bấy giờ) để học Phạn văn. Thonmi đã học chữ Phạn từ vị thầy \u003Cstrong>Devavidya-simha\u003C\u002Fstrong> (\u003Cem>Thiên Minh Sư Tử\u003C\u002Fem>) [\u003Cem>trong một số tài liệu khác thì lại ghi nhận rằng Thonmi đã sang \u003Cstrong>Nalanda\u003C\u002Fstrong> để học chữ Phạn\u003C\u002Fem>]. Sau khi trở về nước Thonmi đã sáng chế ra chữ viết Tây Tạng.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Bảng chữ cái Tây Tạng hiện thời bao gồm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>30 phụ âm.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>4 nguyên âm.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Một số chữ bổ sung để viết tiếng Sanskrit.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Chữ viết Tây Tạng có nhiều biến thể như \u003Cem>\u003Cstrong>Uchen\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fem>, \u003Cem>\u003Cstrong>Ume\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fem>, \u003Cem>\u003Cstrong>Bamyik\u003C\u002Fstrong> \u003C\u002Fem>v.v. Hiện nay, kiểu \u003Cb>Uchen\u003C\u002Fb> là kiểu chữ chính dùng để ghi tiếng Tây Tạng. Các bảng sau thể hiện các chữ cái Uchen cùng với chữ Latin phiên theo kiểu Wylie mở rộng (\u003Cem>\u003Ca title=\"Chữ viết tiếng Tây Tạng\" href=\"\u002Fmedia\u002Ftrang\u002Fchu-tay-tang\u002Fchu-tay-tang.pdf\">xem tài liệu đính kèm\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fem>).\u003Cb> \u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">\u003Cb>2. FONT CHỮ TÂY TẠNG\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Các font chữ có chứa ký tự Tây Tạng không nhiều. Font Arial Unicode MS tuy có chứa các ký tự Tây Tạng, nhưng lại gặp sự cố khi thể hiện trên văn bản. Hiện nay, ba font chữ phổ biến được dùng để thể hiện chữ Tây Tạng là:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli> \u003Cb>Microsoft Himalaya\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cb>Jomolhari\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cb>Tibetan Machine Uni\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Font \u003Cb>Microsoft Himalaya\u003C\u002Fb> là font của Microsoft và được tích hợp vào hệ điều hành \u003Cem>Windows Vista, Windows 7 và Windows 8\u003C\u002Fem>. \u003Cb> \u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">\u003Cb>3. HỆ THỐNG PHIÊN CHỮ TÂY TẠNG SANG LATIN\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Từ lâu các học giả phương tây đã thực hiện việc phiên chữ Tây Tạng sang dạng Latin để việc nghiên cứu, học tập thứ chữ này được dễ dàng hơn. Tuy nhiên, do tiếng Tây Tạng có âm đọc đa dạng và không tuân theo quy tắc cấu tạo chữ cố định, do đó họ gặp phải khó khăn đó là:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">– \u003Cb>Nếu phiên theo đặc tính kết hợp ký tự (diễn chữ) thì không thể hiện được cách phát âm.\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">– \u003Cb>Nếu phiên theo đặc tính phát âm (diễn âm) thì không thể hiện được sự kết hợp ký tự.\u003C\u002Fb>\u003Cb>\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Từ năm 1959 \u003Cstrong>Wylie Turrell\u003C\u002Fstrong> đã thành lập một \u003Cstrong>\u003Ci>hệ diễn chữ\u003C\u002Fi>\u003C\u002Fstrong>. Hệ thống này về sau được sử dụng rộng rãi và mang tên \u003Cstrong>Wylie\u003C\u002Fstrong>. Tuy nhiên nó thiếu một số chữ để phiên tiếng Sanskrit. Để khắc phục tình trạng này, thư viện Tibetan–Himalaya của đại học Virginia đã phát triển thành hệ thống \u003Cstrong>Wylie mở rộng \u003C\u002Fstrong>(\u003Cem>\u003Cstrong>Extended Wylie Tibetan System\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fem> – \u003Cstrong>\u003Cem>EWTS\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fstrong>).\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Còn về các \u003Cstrong>\u003Ci>hệ diễn âm\u003C\u002Fi>\u003C\u002Fstrong> thì có rất nhiều hệ thống khác nhau, bao gồm các hệ thống thuộc các tổ chức hoặc hệ thống tự phát của cá nhân. Nhưng tất cả đều \u003Cem>không có sự thống nhất\u003C\u002Fem> và cũng \u003Cem>không dựa trên một tiêu chuẩn chung\u003C\u002Fem> nào. Điều này đã tạo nên sự rắc rối cho người nước ngoài học hoặc đọc tiếng Tây Tạng.\u003Cb> \u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">\u003Cb>4. VẤN ĐỀ NAN GIẢI TRONG VIỆC PHIÊN ÂM TIẾNG TÂY TẠNG\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Vấn đề phát sinh đầu tiên là \u003Cb>\u003Ci>tiếng Tây Tạng không tương đồng giữa chữ viết và tiếng nói\u003C\u002Fi>\u003C\u002Fb>. Hệ thống chữ viết Tây Tạng tuy là hệ thống được nghiên cứu chế tạo, nhưng nó hầu như không mô tả được lối phát âm của bất kỳ địa phương nào (\u003Cem>khác với chữ Quốc Ngữ của Việt Nam cũng được hình thành sau này nhưng nó diễn tả sự phát âm rất tốt\u003C\u002Fem>). Hơn nữa, Tây Tạng có rất nhiều tiếng nói địa phương nên vấn đề càng trở nên phức tạp hơn. Đã vậy, khi phiên âm ra chữ Latin thì hầu như không có chuẩn chung và “\u003Cem>mạnh ai nấy phiên\u003C\u002Fem>” cho nên sự phức tạp lại tiếp tục nhân lên.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Hệ thống phiên Wylie tuy rất tiện lợi cho việc thể hiện kết cấu chữ nhưng nó \u003Cem>không thể dùng để đọc đúng âm\u003C\u002Fem> Tây Tạng. Trong một bài viết trên trang Thư viện Tibetan – Himalaya của Đại học Virginia nhận định rằng trong tiếng nói Tây Tạng có rất nhiều các chữ không được phát âm trong khi đọc. Bởi vì lý do này mà hình thức phiên từ vựng Tây Tạng theo đối chiếu ký tự qua dạng Latin sẽ làm cho người ta không đọc được tiếng Tây Tạng. Chẳng hạn từ: \u003Cspan style=\"color:#ff0000;\">བསྒྲུབས \u003C\u002Fspan>được đối chiếu từng ký tự để diễn ra chữ Latin (theo hệ Wylie) là \u003Cb>BSGRUBS\u003C\u002Fb>,\u003Cb> \u003C\u002Fb>nhưng lại được phát âm là \u003Cb>\u002F\u003C\u002Fb>\u003Cb>DRUP\u003C\u002Fb>\u003Cb>\u002F. \u003C\u002Fb>Ngoài ra các trường hợp khác như DBUCAN được đọc là \u002FU-CHEN\u002F hay DBUMED được đọc là \u002FU-MÊ\u002F…\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">\u003Cspan style=\"text-align:justify;\">Và trang thư viện này nhận định về hậu quả của vấn đề phiên âm một cách tự phát: \u003C\u002Fspan>\u003Ci style=\"text-align:justify;\">“Hậu quả là người đọc phải đối phó một cách chóng mặt với hàng tá các hệ thống diễn âm. Chẳng hạn có một tên riêng nhân vật được phiên theo kết cấu chữ là \u003Cb>dongrub\u003C\u002Fb> thì có một loạt sự khác biệt trong các hệ thống phiên diễn như\u003Cb>: \u002FDondup\u002F\u003C\u002Fb>, \u002F\u003Cb>Döndrup\u002F\u003C\u002Fb>,\u002F\u003Cb>Dondrup\u002F\u003C\u002Fb>, \u002F\u003Cb>Dhondup\u002F\u003C\u002Fb>, \u002F\u003Cb>Dhundup\u002F\u003C\u002Fb>, \u002F\u003Cb>Tondup\u002F\u003C\u002Fb>, \u002F\u003Cb>Tondub\u002F\u003C\u002Fb>, \u002F\u003Cb>Thöndup\u002F\u003C\u002Fb> v.v”\u003C\u002Fi>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:justify;\">Thư viện Tibetan – Himalaya của Đại học Virginia cũng đã tạo ra một hệ thống diễn âm được gọi là \u003Cb>hệ thống THL.\u003C\u002Fb> Ngoài ra còn có một hệ thống diễn khác là \u003Cb>Pinyin \u003C\u002Fb>(bính âm), đây là hệ thống chính thức dùng để phiên âm tiếng Tây Tạng tại Trung Quốc. Hệ thống Pinyin được cho là diễn tả rất chuẩn sự phát âm tiếng Tây Tạng theo tiếng địa phương Lhasa, chỉ có một điều là nó không diễn tả thanh điệu.\u003Cb> \u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align:right;\">\u003Cstrong>\u003Cem>4\u002F2013\u003Cbr>\n\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fstrong>\u003Cstrong>\u003Cem>Tống Phước Khải\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cb>5. VIẾT & GÕ CHỮ TÂYTẠNG\u003C\u002Fb>\u003Cb> \u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cb>5.1 – Tài liệu hướng dẫn chữ viết & sử dụng bộ gõ:\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"padding-left:30px;\">\u003Cstrong>\u003Ca title=\"CHỮ VIẾT TÂY TẠNG & CÁCH GÕ TRÊN MÁY TÍNH\" href=\"\u002Fmedia\u002Ftrang\u002Fchu-tay-tang\u002Fchu-tay-tang.pdf\">\u003Cspan style=\"text-decoration:underline;\">>>CHỮ VIẾT TÂY TẠNG & CÁCH GÕ TRÊN MÁY TÍNH<<\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cb>\u003C\u002Fb>\u003Cb>5.2 –  Link download bộ gõ chữ Tây Tạng – Uchen TPK keyboard:\u003Cbr>\n\u003C\u002Fb>\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3 style=\"padding-left:30px;\">\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fdocs.google.com\u002Ffile\u002Fd\u002F0BwMNdLUe0RCHdVNGM2VKdktXM0E\u002Fedit?pli=1\">https:\u002F\u002Fdocs.google.com\u002Ffile\u002Fd\u002F0BwMNdLUe0RCHdVNGM2VKdktXM0E\u002Fedit?pli=1\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fh3>\n\n\t\t\n\t\t\u003Cdiv data-carousel-extra=\"{"blog_id":45522992,"permalink":"https:\\\u002F\\\u002Fkinhmatgiao.wordpress.com\\\u002Fchu-tay-tang\\\u002F"}\" id=\"gallery-1204-6\" class=\"gallery galleryid-1204 gallery-columns-3 gallery-size-thumbnail\">\u003Cdl class=\"gallery-item\">\n\t\t\t\u003Cdt class=\"gallery-icon landscape\">\n\t\t\t\t\u003Ca href=\"..\u002F2014\u002F03\u002F09\u002Fnghi-thuc-thien-hong-hoang-van-thu\u002Fom-a-ra-pa-ca-na-dhih\u002Findex.html\">\u003Cimg width=\"150\" height=\"150\" src=\"\u002Fmedia\u002Ftrang\u002Fchu-tay-tang\u002Fom-a-ra-pa-ca-na-dhih9b9c.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"Om-A-Ra-Pa-Ca-Na-Dhih\" aria-describedby=\"gallery-1204-6-2522\" data-attachment-id=\"2522\" data-orig-size=\"576,576\" data-comments-opened=\"0\" data-image-meta=\"{"aperture":"0","credit":"","camera":"","caption":"","created_timestamp":"0","copyright":"","focal_length":"0","iso":"0","shutter_speed":"0","title":""}\" data-image-title=\"Om-A-Ra-Pa-Ca-Na-Dhih\" data-image-description=\"\u003Cp>OṂ A RA PA CA NA – DHĪḤ\u003C\u002Fp>\n\" loading=\"lazy\">\u003C\u002Fa>\n\t\t\t\u003C\u002Fdt>\n\t\t\t\t\u003Cdd class=\"wp-caption-text gallery-caption\" id=\"gallery-1204-6-2522\">\n\t\t\t\tOṂ A RA PA CA NA – DHĪḤ\n\t\t\t\t\u003C\u002Fdd>\u003C\u002Fdl>\u003Cdl class=\"gallery-item\">\n\t\t\t\u003Cdt class=\"gallery-icon landscape\">\n\t\t\t\t\u003Ca href=\"..\u002F2014\u002F03\u002F09\u002Fnghi-thuc-thien-hong-hoang-van-thu\u002Fdhih\u002Findex.html\">\u003Cimg width=\"150\" height=\"150\" src=\"\u002Fmedia\u002Ftrang\u002Fchu-tay-tang\u002Fdhih9b9c.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"CHỮ CHỦNG TỬ DHĪḤ\" aria-describedby=\"gallery-1204-6-2514\" data-attachment-id=\"2514\" data-orig-size=\"576,576\" data-comments-opened=\"0\" data-image-meta=\"{"aperture":"0","credit":"","camera":"","caption":"","created_timestamp":"0","copyright":"","focal_length":"0","iso":"0","shutter_speed":"0","title":""}\" data-image-title=\"NGHI THỨC THIỀN HỒNG HOÀNG VĂN THÙ SƯ LỢI\" data-image-description=\"\u003Cp>DHĪḤ\u003Cbr \u002F>\nĐây là chữ chủng tử của Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát (Mañjuśrī). Trong từ điển tiếng Phạn thì chữ DHĪḤ mang nghĩa là: sự suy nghĩ, sự thông minh, sự thông thái, trí tuệ, hiểu biết… Trong các giáo điển Vệ Đà thì chữ này đa số mang nghĩa là sự thông minh.\u003Cbr \u002F>\nChữ DHĪḤ thuộc câu thần chú được nhiều người biết đến đó là OṂ A RA PA CA NA DHĪḤ\u003C\u002Fp>\n\" loading=\"lazy\">\u003C\u002Fa>\n\t\t\t\u003C\u002Fdt>\n\t\t\t\t\u003Cdd class=\"wp-caption-text gallery-caption\" id=\"gallery-1204-6-2514\">\n\t\t\t\tCHỮCHỦNG TỬ DHĪḤ\n\t\t\t\t\u003C\u002Fdd>\u003C\u002Fdl>\u003Cdl class=\"gallery-item\">\n\t\t\t\u003Cdt class=\"gallery-icon landscape\">\n\t\t\t\t\u003Ca href=\"..\u002F2014\u002F03\u002F11\u002Fnghi-thuc-thien-bach-van-thu\u002Fom-vakyeda-namah-tibetan-2\u002Findex.html\">\u003Cimg width=\"150\" height=\"150\" src=\"\u002Fmedia\u002Ftrang\u002Fchu-tay-tang\u002Fom-vakyeda-namah-tibetan9b9c.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"OṂ VĀKYEDA NAMAḤ - ĀḤ (WHITE MANJUSRI)\" aria-describedby=\"gallery-1204-6-4162\" data-attachment-id=\"4162\" data-orig-size=\"500,500\" data-comments-opened=\"0\" data-image-meta=\"{"aperture":"0","credit":"","camera":"","caption":"","created_timestamp":"0","copyright":"","focal_length":"0","iso":"0","shutter_speed":"0","title":"","orientation":"0"}\" data-image-title=\"WHITE MANJUSRI om-vakyeda-namah-tibetan\" data-image-description=\"\u003Cp>OṂ VĀKYEDA NAMAḤ – ĀḤ (WHITE MANJUSRI)\u003C\u002Fp>\n\" loading=\"lazy\">\u003C\u002Fa>\n\t\t\t\u003C\u002Fdt>\n\t\t\t\t\u003Cdd class=\"wp-caption-text gallery-caption\" id=\"gallery-1204-6-4162\">\n\t\t\t\tOṂ VĀKYEDA NAMAḤ – ĀḤ (WHITE MANJUSRI)\n\t\t\t\t\u003C\u002Fdd>\u003C\u002Fdl>\u003Cbr style=\"clear: both\">\u003Cdl class=\"gallery-item\">\n\t\t\t\u003Cdt class=\"gallery-icon landscape\">\n\t\t\t\t\u003Ca href=\"..\u002F2014\u002F04\u002F01\u002Fnghi-truong-tho-a-di-da\u002Famitayus-tibetan\u002Findex.html\">\u003Cimg width=\"150\" height=\"150\" src=\"\u002Fmedia\u002Ftrang\u002Fchu-tay-tang\u002Famitayus-tibetan9b9c.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"OṂ AMARAṆI JĪVANTAYE SVĀHĀ\" aria-describedby=\"gallery-1204-6-2823\" data-attachment-id=\"2823\" data-orig-size=\"870,870\" data-comments-opened=\"0\" data-image-meta=\"{"aperture":"0","credit":"","camera":"","caption":"","created_timestamp":"0","copyright":"","focal_length":"0","iso":"0","shutter_speed":"0","title":""}\" data-image-title=\"OṂ  AMARAṆI  JĪVANTAYE SVĀHĀ\" data-image-description=\"\u003Cp>OṂ  AMARAṆI  JĪVANTAYE SVĀHĀ\u003C\u002Fp>\n\" loading=\"lazy\">\u003C\u002Fa>\n\t\t\t\u003C\u002Fdt>\n\t\t\t\t\u003Cdd class=\"wp-caption-text gallery-caption\" id=\"gallery-1204-6-2823\">\n\t\t\t\tOṂ  AMARAṆI  JĪVANTAYE SVĀHĀ\n\t\t\t\t\u003C\u002Fdd>\u003C\u002Fdl>\u003Cdl class=\"gallery-item\">\n\t\t\t\u003Cdt class=\"gallery-icon landscape\">\n\t\t\t\t\u003Ca href=\"dhih-2\u002Findex.html\">\u003Cimg width=\"150\" height=\"113\" src=\"\u002Fmedia\u002Ftrang\u002Fchu-tay-tang\u002Fdhih22e0.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"CHỮ CHỦNG TỬ DHĪḤ\" aria-describedby=\"gallery-1204-6-4950\" data-attachment-id=\"4950\" data-orig-size=\"2048,1536\" data-comments-opened=\"0\" data-image-meta=\"{"aperture":"0","credit":"","camera":"","caption":"","created_timestamp":"0","copyright":"","focal_length":"0","iso":"0","shutter_speed":"0","title":"","orientation":"0"}\" data-image-title=\"DHIH\" data-image-description=\"\u003Cp>DHĪḤ\u003Cbr \u002F>\nĐây là chữ chủng tử của Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát (Mañjuśrī). Trong từ điển tiếng Phạn thì chữ DHĪḤ mang nghĩa là: sự suy nghĩ, sự thông minh, sự thông thái, trí tuệ, hiểu biết… Trong các giáo điển Vệ Đà thì chữ này đa số mang nghĩa là sự thông minh.\u003Cbr \u002F>\nChữ DHĪḤ thuộc câu thần chú được nhiều người biết đến đó là OṂ A RA PA CA NA DHĪḤ\u003C\u002Fp>\n\" loading=\"lazy\">\u003C\u002Fa>\n\t\t\t\u003C\u002Fdt>\n\t\t\t\t\u003Cdd class=\"wp-caption-text gallery-caption\" id=\"gallery-1204-6-4950\">\n\t\t\t\tCHỮ CHỦNG TỬ DHĪḤ\n\t\t\t\t\u003C\u002Fdd>\u003C\u002Fdl>\u003Cdl class=\"gallery-item\">\n\t\t\t\u003Cdt class=\"gallery-icon landscape\">\n\t\t\t\t\u003Ca href=\"hum-tibet\u002Findex.html\">\u003Cimg width=\"150\" height=\"113\" src=\"\u002Fmedia\u002Ftrang\u002Fchu-tay-tang\u002Fhum-tibet22e0.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"HŪṂ\" aria-describedby=\"gallery-1204-6-4951\" data-attachment-id=\"4951\" data-orig-size=\"2600,1950\" data-comments-opened=\"0\" data-image-meta=\"{"aperture":"0","credit":"","camera":"","caption":"","created_timestamp":"0","copyright":"","focal_length":"0","iso":"0","shutter_speed":"0","title":"","orientation":"0"}\" data-image-title=\"HŪṂ\" data-image-description=\"\u003Cp>HŪṂ\u003Cbr \u002F>\nChủng tử âm này thuộc nhóm âm thanh phẫn nộ, khủng bố của Mật Giáo. Cũng được gọi là tổng chủng tử của chư Thiên.\u003Cbr \u002F>\nNguồn gốc âm HŪṂ được tìm thấy trong các nghi thức Vệ Đà cổ xưa. Srimad Bhagavatam (Chí Tôn truyện) có thuật lại câu chuyện các Hiền giả đã hiện tướng phẫn nộ và đoạt mạng vua Vena chỉ bằng âm thanh HUṂ (nijaghnur huṅkṛtair venaṃ) khi ông vua này đã phạm nhiều sai lầm không thể sửa chữa (SB 4.14.34).\u003Cbr \u002F>\nTrong Phật giáo, HŪṂ được phân tích thành 4 âm HA, A, Ū, MA trong đó A biểu thị cho Pháp thân, HA biểu thị cho Báo thân, Ū biểu thị cho Ứng thân, MA biểu thị cho Hóa thân.\u003Cbr \u002F>\nChữ HŪṂ thường được đặt ở cuối các thần chú và thường có mối liên hệ mật thiết với các tôn Akṣobhya (A Súc Phật), Vajrapaṇi (Kim Cương Thủ), Vajrasattva (Kim Cương Tát Đỏa)\u003C\u002Fp>\n\" loading=\"lazy\">\u003C\u002Fa>\n\t\t\t\u003C\u002Fdt>\n\t\t\t\t\u003Cdd class=\"wp-caption-text gallery-caption\" id=\"gallery-1204-6-4951\">\n\t\t\t\tHŪṂ\n\t\t\t\t\u003C\u002Fdd>\u003C\u002Fdl>\u003Cbr style=\"clear: both\">\n\t\t\u003C\u002Fdiv>\n\n\u003Ch4 style=\"text-align:left;\">———————————————————\u003C\u002Fh4>\n\u003Ch4 style=\"text-align:left;\">THƯ VIỆN TẠP CHÍ CHUYÊN ĐỀ TÂY TẠNG:\u003C\u002Fh4>\n\u003Cp style=\"text-align:left;\">\u003Ca href=\"http:\u002F\u002Fwww.digitalhimalaya.com\u002Fcollections\u002Fjournals\u002Fbot\u002Findex.php?selection=0\">http:\u002F\u002Fwww.digitalhimalaya.com\u002Fcollections\u002Fjournals\u002Fbot\u002Findex.php?selection=0\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fp>\n\t\t\t\t\t\t\u003Cul class=\"buttons\">\n\t\t\t\t  \u003Cli>\u003C\u002Fli>\n\t\t\t\t\u003C\u002Ful>","1. KHÁI QUÁT CHỮ VIẾT TÂY TẠNG Chữ Tây Tạng được khởi xướng bởi vua Songtsen Gampo (Khí Tông Lộng Tán hay Tùng Tán Cán Bố, 617-699). Xuất phát từ việc ông lấy hai công chúa là tín đồ Phật giáo, hai…",1782647086189]